بوده‌اند كه از زمان امام اول على بن ابىطالب تا پايان عصر غيبت صغرى ادامه داشته‌اند . اما وكيلان امام كه در سازمان وكالت فعال بودند ، كارگزاران و عاملان در شرايط خاص اجتماعى و سياسى با امام بوده‌اند و در صورت دسترسى نداشتن آنان به امام ، به اين باب‌ها مراجعه مىكردند . از نظر امنيتى و مسائل پيچيده فكرى و سياسى و از سويى به دليل حساسيت نداشتن دستگاه حكومتى ، ارتباط اينان با نمايندگان امام راحت‌تر صورت مىگرفته است . با بررسى برخى روايات - كه در متون معتبرى چون تنقيح الاعمال ، بحارالأنوار ، الارشاد ، مناقب آل‌ابىطالب و رجال‌كشّى آمده - مىتوان به برخى از اين اسرار و كاركردهاى تشكيلات دست يافت . يكى از تشكيلات مهم ، باب‌هاى امامان شيعه عليهم السلام است . پيش از هر چيز مىبايد تعريفى روشن از معناى باب به دست دهيم ؛ چراكه در بين نويسندگان و مورخان تعريف يكسانى از آن بيان نشده و حتى گاه آن را با تشكيلات ديگرى همچون وكالت درآميخته‌اند . از مجموع روايات ، تعاريف و نوشته‌هاى تاريخى و روايى چنين بر مىآيد كه « باب » از زبده‌ترين و نزديك‌ترين ياران امام بوده كه از نظر آگاهى ، از همه به امام نزديك‌تر و صاحب اسرار علمى او بوده است . « باب » در مبارزات فكرى و سياسى ، از اسرار تشكيلاتى ، از راهكارها و جزئيات اقدامات بزرگ و از منابع مالى و عوامل انسانى ، ياران و نمايندگان امام و چگونگى روابط امام با آنها آگاهى كافى داشته است . « 1 » مهم‌ترين ويژگى باب‌ها و تمايز آنان از ساير ياران امام ، برخوردارى از اسرار تشكيلاتى و معرفتى و علوم خاص امام است ؛ آن‌سان كه حتى داراى كراماتى نيز بوده‌اند . گرچه ممكن است برخى باب‌ها در مقام وكيل هم انجام وظيفه مىكردند ، الزاماً هر وكيلى باب نبوده است . « 2 » بنابراين يكى از راه‌هاى ارتباطى مهم امامان شيعه با شيعيان باب‌ها بوده است . آنها در فضاى خفقان - كه ارتباط گسترده مردمى با ايشان بسيار سخت و گاه ناممكن مىشد - با علم و معرفتى كه به اسرار و علوم و راهكار امامان شيعه عليهم السلام داشتند ، در جامعه با ايجاد تشكيلاتى منسجم به صيانت از مرزهاى فكرى و عقيدتى شيعه ، گسترش و نشر فرهنگ و معنويت و شريعت اماميه و حفظ ارتباطات معنوى شيعيان با امامان عليهم السلام پرداختند . « 3 »

--> ( 1 ) . بنگريد به : سيّد على خامنه‌اى ، پيشواى صادق ، ص 111 - 95 . ( 2 ) . بنگريد به : جواد سليمانى ، « باب‌هاى اهل‌بيت عليهم السلام » ، تاريخ در آينه پژوهش ( مجموعه مقالات ) ، ش 1 . ( 3 ) . باب امامان عليهم السلام در جاى خود معرفى خواهند شد .